Het Quarantaine-terrein ligt net even ten Noord westen van het dorp aan het eind van de Quarantaineweg en is omringd door havens en rivier. Het ligt er mooi geïsoleerd. De wallenkant langs de rivier is voor Rotterdamse begrippen uniek te noemen, er ligt nl een strand. Het is een ideaal oord voor rustzoekers. De Quarantaine is een van de nog weinig overgebleven plekjes in de Rotterdamse havens met een verbazingwekkende schoonheid en een sfeer die niet aangeraakt lijkt te worden door de tijd.

 

Geschiedenis vm. Quarantaine- Inrichting Beneden Heyplaat.

De bouw  Vroeger had iedere havenstad de verplichting om een quarantaine-inrichting te bouwen, voor opvang van zeelieden, die besmet waren met gevaarlijke tropische ziekten. 

De Quarantaine- Inrichting Beneden Heijplaat werd als werkverschaffingsproject uitgevoerd tijdens de crisisjaren, van 1928-1934. Het complex werd gebouwd naar een ontwerp van de stadsarchitect Van der Steur, in de stijl ‘Amsterdamse school verstrakt’. In 1934 werd het complex opgeleverd.

Op een terrein van 6 hectare lagen verspreid 10 gebouwen, met elk hun eigen functie: 

Portiershuis, mortuarium, ziekenbarak, isolatiebarak, zusterhuis, beheerderswoning, badhuis annex ontsmettingsinrichting, keukengebouw, chloorhuisje, en drie kontaktbarakken.

Het hele terrein werd omsloten door een hoge omheining en een afgesloten toegangshek.

Aan de rivier kant was een houten steiger, waar een schip in quarantaine kon aanleggen.

In quarantaine  In de praktijk bleek de functie van het complex door de geschiedenis te zijn ingehaald.

De penicilline was ontwikkeld, waardoor tropische ziekten effectiever konden worden bestreden. Tegelijkertijd met de Quarantaine-Inrichting werd het Havenziekenhuis gebouwd, dat een speciale afdeling kreeg voor tropische ziekten.

Rotterdam groeide erg snel en het QI- terrein kwam daardoor dicht bij de bebouwde kom te liggen.

In de praktijk werden besmette schepen daarom buitengaats gehouden bij Hoek van Holland. Patiënten werden per helikopter direct naar de geïsoleerde afdeling van het Havenziekenhuis gebracht.

De QI werd daarna voor diverse doeleinden gebruikt;

* Verplichte quarantaine van emigranten uit Oost-Europa, die per schip naar Amerika voeren,        

* geconfisqueerd door de Duitse kriegsmarine in de 2e wereldoorlog, 1940-1945,

* behandeling patiënten van een typhusepidemie in Spijkenisse in 1945,

* ontsmetten/ ontluizen van een deel van de Rotterdamse bevolking vlak na de bevrijding,1945,

* behandeling van 1 pokkenpatient uit Nederlands Indië, 1949,

* afdeling voor tuberculose patiënten, 1947-1953.

Leegstand   Vanaf 1953 werden de kontaktbarakken gebruikt als dependance van het psychiatrisch ziekenhuis Delta, voor de bejaarde patiënten, wegens ruimtegebrek in het ziekenhuis.

De rest van het Quarantaine- complex stond leeg en werd operationeel gehouden door de Gemeentelijke Geneeskundige en Gezondheids Dienst ( G.G.& G.D ).

De beheerderswoning bleef in gebruik. 

Beeld & Geluid   In 1979 werd de Stichting Beeld & Geluid opgericht, een samenwerkingsverband van studenten van de Academie voor Beeldende Kunsten en het Rotterdams Conservatorium. 

De stichting deed een officieel verzoek aan het college van B & W om toestemming voor gebruik van de Quarantaine- Inrichting voor culturele doeleinden. Het complex had nog geen nieuwe bestemming.

De kontaktbarakken  en beheerderswoning waren nog in gebruik. De rest stond leeg sinds 1953.

Voorstel van stichting Beeld & Geluid voor gebruik van de gebouwen;

Schilder- en beeldhouw ateliers, een oefenruimte voor muziek, een doka, een dansstudio, een zeefdruk ruimte en woonruimte voor de gebruikers. Zij kregen toestemming voor een tijdelijk gebruik, zonder huurovereenkomst. Sindsdien heeft het QI- terrein onofficieel een culturele bestemming.

Sloop   Op verschillende momenten is het terrein met sloop bedreigd.

Na 1981 toen de nieuwbouw van Delta- ziekenhuis gereed was en de kontaktbarakken werden verlaten werd het hele terrein door de G.G.&G.D. overgedaan aan het Gemeentelijk Havenbedrijf Rotterdam, die de grond wegens de ligging aan de rivier wilde herontwikkelen als haventerrein.

Tussen 1986 en 1991 werden de kontaktbarakken gesloopt en 3 hectare van het QI-terrein bouwrijp gemaakt. De sloop van de andere gebouwen werd met moeite voorkomen.

Monument en productieplaatsen   Het resterende deel van de Quarantaine- Inrichting werd in 1993 op de voorlopige lijst van monumenten geplaatst door de gemeente Rotterdam, en later ook door het Rijk.

Inmiddels wonen en werken er nu 29 jaar kunstenaars van diverse disciplines in de bijzondere gebouwen. Het QI- terrein is uitgegroeid tot een professionele productie plaats voor de culturele sector. Beeldende kunst, vormgeving, muziek, film- en theaterproducties worden in de verschillende ateliers en studio’s ontwikkeld en vinden hun weg naar het publiek in galeries, theaters en op film en TV.

Het terrein functioneert ook als gastheer voor kunst projecten van korte of langere duur.

Een beslissing over de uiteindelijke bestemming van het QI- terrein is nog niet genomen. In april 2008 is het officieel Rijksmonument geworden.